ارزیابی اثر چند‌شکلی جایگاه ژنی BOLA-DRB3.2بر ویژگی‌های بیوشیمیایی سرم خون و وزن بدن در گاوهای بومی سیستان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد اصلاح نژاد دام دانشگاه زابل

2 استادیار ژنتیک و اصلاح دام دانشگاه زابل

10.22077/jlr.2026.4077

چکیده

هدف از مطالعه حاضر بررسی میزان چند­شکلی جایگاه ژنی BOLA-DRB3.2 در گاوهای بومی سیستان و ارتباط آن­ها با صفات وزنی شامل وزن تولد، 3، 6، 9 و 12 ماهگی و ویژگی­های بیوشیمی سرم خون شامل پروتئین کل، آلبومین و گلوبولین بود. بدین منظور از 143 راس گاو سیستانی واقع در ایستگاه تحقیقات گاو سیستانی زهک به طور تصادفی خونگیری انجام شد. استخراج DNA از نمونه­های خون کامل با روش نمکی بهینه یافته اجرا گردید. واکنش زنجیره پلیمراز، جهت تکثیر قطعه 284 جفت بازی از اگزون 2 جایگاه ژنی BOLA-DBR3.2 در دو مرحله انجام شد. در مرحله اول از دو پرایمر HLO30 و HLO31 و در مرحله دوم از HLO30 و HLO32 استفاده گردید. سپس محصولات تکثیر با آنزیم برشی  HaeIIIهضم شدند. محصولات هضم با الکتروفورز ژل آگارز 3 درصد نمایان سازی شدند. محاسبه شاخص­های ژنتیکی و جمعیتی با نرم­افزار POPGENE3.2 و ارتباط ژنوتیپ­های محتمل با صفات وزنی و ویژگی­های بیوشیمیایی خون از مدل­های خطی ثابت اجرا گردید. نتایج این مطالعه منجر به شناسایی سه الگوی ژنوتیپی aa،bb  و ab و دو آلل در جایگاه ژنBOLA-DRB3.2  در گاوهای سیستانی شد. فراوانی­ الگوهای ژنوتیپی aa، bb و ab به ترتیب برابر با 30، 41 و 28 درصد بودند. فراوانی آلل­های a و b به ترتیب 44 و 56 درصد بودند. در این تحقیق شاخص شانون (I)، شاخص نئی، هتروزیگوسیتی مشاهده شده و هتروزیگوسیتی مورد انتظار به ترتیب 69، 49، 28 و 50 درصد محاسبه شدند. جمعیت گاوهای سیستانی مورد مطالعه در این تحقیق برای جایگاه ژنی مذکور خارج از تعادل هاردی-واینبرگ بودند. همچنین، ارتباط ژنوتیپ­های مختلف با صفات وزن بدن شامل تولد، 3 ، 6 ، 9 و 12 ماهگی و ویژگی­های بیوشیمیایی سرم خون معنی­دار نبود.

کلیدواژه‌ها