استفاده از مدل گمپرتز برای تخمین پارامترهای رشد جوجه ‏های گوشتی تغذیه شده با بنتونیت سدیم و مقایسه آن با شبکه عصبی-مصنوعی

چاجی, مرتضی; مسعودی, عباس; دمیری, حجت; بوجارپور, محمد; آذرفر, آرش

doi:10.22077/jlr.2025.4064

استفاده از مدل گمپرتز برای تخمین پارامترهای رشد جوجه ‏های گوشتی تغذیه شده با بنتونیت سدیم و مقایسه آن با شبکه عصبی-مصنوعی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

مرتضی چاجی ¹

عباس مسعودی ²

حجت دمیری ³

محمد بوجارپور ⁴

آرش آذرفر ⁵

¹ دانشیار گروه ‌علوم دامی، دانشکده علوم دامی و صنایع غذایی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان

² دانشجوی دکتری تخصصی گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان

³ دانش آموخته کارشناسی ارشد گروه‌علوم دامی، دانشکده علوم دامی و صنایع غذایی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان

⁴ استادیار گروه‌علوم دامی، دانشکده علوم دامی و صنایع غذایی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان

⁵ دانشیار گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان

10.22077/jlr.2025.4064

چکیده

این آزمایش به منظور تعیین اثر سطوح مختلف بنتونیت ‏سدیم بر پارامترهای رشد جوجه‎های گوشتی و مقایسه توان پیش‏بینی شبکه عصبی مصنوعی و مدل‏ گمپرتز انجام گردید. به این منظور از 288 قطعه جوجه گوشتی یک روزه سویه راس که در قالب یک طرح کاملاً تصادفی با شش تیمار (6 جیره) و هر تیمار شامل 4 تکرار استفاده شد. تیمارها به ترتیب شامل 0، 75/0، 5/1، 25/2، 3 و 75/3 درصد بنتونیت‏سدیم بودند که به صورت سرک استفاده شدند. به منظور برآورد خصوصیات رشد از تابع رشد گمپرتز استفاده گردید و جهت مقایسه توان پیش‏بینی این تابع با مدل شبکه عصبی مصنوعی از شاخص‏های مجذور ضریب همبستگی (R²)، میانگین قدر مطلق انحرافات (MAD)، ریشه میانگین مربع خطا (RMSE) و اریبی استفاده گردید. تیمارهای آزمایشی سبب تغییر معنی‏دار در پارامترهای مقدار وزن نهایی (W_f)، وزن اولیه جوجه‏ها (W₀)، زمان تغییر منحنی رشد (T) و وزن در زمان تغییر منحنی رشد (W_i) گردیدند (05/0(P

کلیدواژه‌ها

پارامترهای رشد

مدل گمپرتز

بنتونیت سدیم

شبکه عصبی مصنوعی

جوجه گوشتی